Alergia pokarmowa – objawy i leczenie alergii pokarmowej

Alergia pokarmowa występuje u 4–8% dzieci i 2–4% dorosłych. Już śladowa ilość uczulającego produktu może u alergików spowodować kolkę, biegunkę, wysypkę czy nawet – zagrażający życiu – wstrząs anafilaktyczny. Dowiedz się, czym jest alergia pokarmowa, co najczęściej uczula oraz jakie testy alergiczne pomagają ją diagnozować i leczyć.

alergia pokarmowa
Spis treści:

  1. Co to jest alergia pokarmowa?
  2. Objawy alergii pokarmowej
  3. Alergia pokarmowa a nietolerancja
  4. Alergia pokarmowa diagnostyka
  5. Leczenie alergii pokarmowej

Co to jest alergia pokarmowa?

Alergia to niewspółmierna do bodźca reakcja układu odpornościowego. Bodziec taki, zwany alergenem, jest nieszkodliwy dla większości osób, jednak u alergika wywołuje objawy chorobowe. W alergii pokarmowej objawy te powtarzają się każdorazowo po spożyciu określonego produktu żywnościowego. Alergenami mogą być pokarmy, jak i dodane do nich substancje.

Objawy alergii pokarmowej

Objawy alergii pokarmowej mogą być różnorodne i dotyczyć jednocześnie wielu narządów. Należą do nich np.:

  • pokrzywka,
  • świąd, wysypka (typowe dla atopowego zapalenia skóry),
  • katar,
  • kaszel,
  • zatkany nos,
  • duszności (będące jednym z objawów astmy),
  • obrzęk jamy ustnej, krtani,
  • podrażnienie śluzówki jamy ustnej,
  • kolka,
  • biegunka,
  • zaparcia,
  • ból brzucha,
  • nudności,
  • ciągłe rozdrażnienie,
  • zaburzenia snu,
  • wstrząs anafilaktyczny (silna, uogólniona reakcja organizmu, która może zagrażać życiu).

Alergia pokarmowa – co uczula

Oszacowano, że za 90% alergii pokarmowych odpowiada 8 produktów. Nazywa się je „wielką ósemką”. Są to:

  • mleko krowie (alergia na białko mleka krowiego to 1–5% alergii pokarmowych u dzieci),
  • jajka (białko jaja kurzego),
  • pszenica,
  • soja,
  • ryby,
  • skorupiaki,
  • orzeszki ziemne (arachidowe),
  • inne orzechy.

Alergia pokarmowa a alergia wziewna na pyłki

Objawy alergii pokarmowej mogą także wynikać z tzw. reakcji krzyżowych. Dotyczą one m.in. osób pierwotnie chorujących na alergię wziewną, np. na pyłki roślin. Jest to najczęściej związane z podobieństwem w budowie alergenów.

Przykłady alergenów wziewnych, które krzyżowo mogą prowadzić do objawów alergii pokarmowej to:

  • pyłek brzozy, leszczyny – m.in. jabłka, owoce pestkowe, orzechy, surowa marchew, seler,
  • pyłek traw – m.in. melony, arbuzy, pomidory, orzeszki ziemne,
  • pyłek chwastów – m.in. zioła, przyprawy, seler, jabłka, marchew.

Alergia pokarmowa a nietolerancja

Alergia pokarmowa to nie to samo, co nietolerancja. Nietolerancja nie wiąże się z reakcją odpornościową. Wynika z braku lub niedostatecznej ilości czynnika, który pomaga w trawieniu lub wchłanianiu jakiegoś składnika pokarmu.

Najczęściej występuje nietolerancja – znajdującej się w mleku – laktozy, która jest spowodowana niedoborem lub brakiem enzymu laktazy. Wbrew potocznemu przekonaniu, nie istnieje „uczulenie na laktozę”.

Innym przykładem nietolerancji jest nietolerancja glutenu charakteryzująca celiakię (chorobę trzewną).

Alergia pokarmowa diagnostyka

Rozpoznanie alergii pokarmowej zaczyna się od szczegółowego wywiadu oraz obserwacji objawów, jeżeli w danej chwili występują. Następnie alergolog może zlecić wykonanie dodatkowych badań, do których należą testy alergiczne.

W diagnostyce alergii pokarmowej najczęściej stosuje się:

  • Testy skórne: bada się w nich reakcję skórną na poszczególne alergeny. W alergii pokarmowej większe znaczenie ma wynik ujemny, pozwalający na wykluczenie jakiegoś alergenu. 
  • Teksty alergiczne z krwi: najczęściej służą oznaczeniu miana swoistych przeciwciał IgE skierowanych przeciwko konkretnym alergenom. Badania krwi znajdują zastosowanie zwłaszcza w alergii pokarmowej u dzieci do 4. roku życia, ponieważ testy skórne wymagają współpracy z pacjentem.
  • Prowokacje alergenem: polegają na wyeliminowaniu jakiegoś produktu z jadłospisu, a następnie zbadaniu reakcji organizmu na ponowne wprowadzenie go do diety.

Leczenie alergii pokarmowej

Leczenie alergii pokarmowej polega najczęściej na stosowaniu indywidualnie dobranej diety, z której (na stałe lub czasowo) wyklucza się uczulające pokarmy. W cięższych przypadkach, ta tzw. dieta eliminacyjna wspomagana jest leczeniem farmakologicznym.

 
TESTY ALERGICZNE NA ALERGIĘ NA POKARM

Sprawdź także:
Testy alergiczne – kiedy zrobić testy alergiczne?
Alergia na zwierzęta – objawy i leczenie alergii na zwierzęta
Alergia na pyłki – objawy i leczenie alergii na pyłki
MediStore.com.pl Artykuły o zdrowiu Alergia pokarmowa – objawy i leczenie alergii pokarmowej