Nadczynność tarczycy – przyczyny objawy, leczenie nadczynności tarczycy

Problemy z nadczynnością tarczycy dotykają około 1-2% dorosłych osób w Polsce. Nie możemy też jednoznacznie powiedzieć, że choroba ta ma tylko i wyłącznie jeden objaw, który ją definiuje. W przypadku, kiedy mówimy o nadczynności tarczycy, mamy do czynienia z zespołem objawów. Podobnie jak w przypadku każdej innej choroby, im szybciej zostaną one wykryte – tym lepiej. Jak sobie radzić z nadczynnością tarczycy? W jaki sposób rozpoznawać jej objawy?

niedoczynność tarczycy
Spis treści
  1. Nadczynność tarczycy co to? 
  2. Nadczynności tarczycy objawy 
  3. Nadczynność a niedoczynność tarczycy – jak odróżnić? 
  4. Nadczynność tarczycy przyczyny 
  5. Wpływ nadczynności tarczycy na życie codzienne
  6. Jak przebiega nadczynność tarczycy? 
  7. Nadczynność tarczycy objawy - jak je rozpoznać? 
  8. Nadczynność tarczycy diagnostyka 
  9. Co to jest przełom tarczycowy 
  10. Nadczynność tarczycy leczenie 
  11. Nadczynność tarczycy w ciąży

Nadczynność tarczycy co to?

Zanim przejdziemy do omówienia tego, jakie dokładnie są objawy nadczynności tarczycy, spróbujmy sobie odpowiedzieć na pytanie, co to właściwie jest ta nadczynność tarczycy. W zasadzie każdy z nas o niej słyszał, ale z całą pewnością, gdyby zapytać kogoś „z marszu” o to, co to za choroba, nie byłby on w stanie udzielić poprawnej odpowiedzi.

Najprościej rzecz ujmując, nadczynność tarczycy to jej dysfunkcja, w efekcie której produkowana jest zbyt duża ilość hormonów – zdecydowanie większa, niż nasz organizm potrzebuje. Mowa o hormonach wydzielanych przez tarczycę czyli T3 oraz T4. Ich rola w naszym organizmie jest kluczowa – odpowiadają za procesy zachodzące w większości tkanek w naszym organizmie. W dużym stopniu regulują one też metabolizm.

Nadczynności tarczycy objawy

  • szybka, niezamierzona utrata wagi, chudnięcie,
  • bezsenność,
  • zaburzenia cyklu miesiączkowego,
  • biegunki,
  • przyspieszenie akcji serca,
  • większa potliwość.

Mówi się, że nadczynność tarczycy jest „schorzeniem kobiecym” i jest w tym sporo racji. Najczęściej bowiem dotyka ona kobiety w wieku pomiędzy 20 a 40 lat. Rzadziej mężczyzn a u dzieci praktycznie w ogóle nie występuje.

Jako przyczyny nadczynności tarczycy, najczęściej podaje się wole guzkowe”. Drugą z najczęstszych przyczyn, jeśli chodzi o nadczynność tarczycy, jest choroba Graves’a - Basedowa. To schorzenie, którego podłoże określane jest jako autoimmunologiczne. W wyniku tej choroby, własne przeciwciała człowieka samoczynnie pobudzają tarczycę do produkcji hormonów.

wole guzkowe

Nadczynność a niedoczynność tarczycy – jak odróżnić?

Kiedy mówimy o schorzeniach związanych z dysfunkcją tarczycy, bardzo często zdarza nam się mylić dwa pojęcia. Chodzi tu oczywiście o nadczynności i niedoczynności tarczycy. Musimy wiedzieć, że między nimi występują zasadnicze różnice, jeśli chodzi o objawy oraz przyczyny. Po zapoznaniu się z wyżej wymienionymi przyczynami i objawami nadczynności tarczycy, warto scharakteryzować także niedoczynność tarczycy.

Biorąc pod uwagę iż nadczynność tarczycy związana jest z nadmierną produkcją przez ten gruczoł hormonów T3 i T4, to jego niedoczynność będzie związana z ich niewystarczającą ilością. Choroba ta, najczęściej dotyka osoby starsze, jednakże tak jak w przypadku nadczynności tarczycy, zdecydowanie częściej występuje u kobiet.

Objawy niedoczynności tarczycy

Wśród tych najczęstszych objawów wymienia się:  

  • tycie, 
  • trudności ze zrzuceniem wagi, 
  • obrzęki dłoni i powiek, 
  • pogrubienie rysów twarzy, 
  • uczucie chłodu, 
  • senność, 
  • suchość skóry.

Skoro już wiemy, jakie są objawy niedoczynność tarczycy, zobaczmy, co może ją powodować.

Do najczęstszych przyczyn związanych z występowaniem niedoczynności tarczycy zalicza się:

  • usunięcie tarczycy na drodze operacyjnej – np. z powodu raka, guza, czy choroby Gravesa - Basedowa,
  • stosowanie jodu promieniotwórczego jako leku (związane z radioterapią),
  • zapalenie tarczycy (choroba Hashimoto),
  • napromieniowanie, które jest efektem ubocznym radioterapii (okolic szyi).

Samo leczenie niedoczynności tarczycy opiera się na uzupełnieniu brakujących hormonów, poprzez środki farmakologiczne. Zaleca się podawanie tyroksyny. Leczenie niedoczynności tarczycy powinno być prowadzone pod stałą kontrolą lekarską.

>> Sprawdź pakiet badań - Tarczyca pod kontrolą

Nadczynność tarczycy przyczyny

Nie jesteśmy w stanie samodzielnie kontrolować wydzielania takiej czy innej ilości hormonów. Oczywiście musimy tutaj wymienić nadmierny stres, życie w ciągłym biegu oraz nerwowość, spowodowaną np. przez wykonywaną przez nas pracę. Nie można też pominąć tutaj bardzo silnych urazów psychicznych, które zawsze mają wpływ na nasze zdrowie – mowa tu o sytuacjach skrajnych: wypadek, śmierć bliskiej osoby czy – utrata pracy.

Przyczyną części problemów z erekcją jest nieprawidłowa praca tarczycy. Tym samym, problemy z tarczycą, także rzutują na nasze życie seksualne.

Poza tym, do przyczyn związanych z występowaniem nadczynności tarczycy, należy także zaliczyć wymienione wcześniej choroby: guzki oraz chorobę Gravesa-Basedowa.

Każdy z wymienionych czynników działają na linii: kora mózgowa – podwzgórze – przedni płat przysadki mózgowej. Ta ostatnia, w dużej mierze kontroluje prawidłowe działanie tarczycy.

Wpływ nadczynności tarczycy na życie codzienne

Nadczynność tarczycy nie jest chorobą, która uniemożliwia nam normalne funkcjonowanie. To nie jest tak, że jeśli schorzenie to zostanie u nas zdiagnozowane, możemy pożegnać się z „normalnym” życiem. Podstawą jest leczenie farmakologiczne bądź inne zgodne z rekomendacjami lekarza prowadzącego (jod, chirurgia).

Dieta, redukcja stresu, ruch sprzyjają leczeniu nadczynności tarczycy, ale podstawą jest przyjmowanie leków i poddanie się terapii.

Należy zadbać o prawidłowo zbilansowaną dietę. Zaleca się spożywać codziennie 5 porcji warzyw, dieta przy nadczynności tarczycy powinna zawierać pełnoziarniste produkty oraz chudy nabiał i mięso. Wybierając technikę przygotowania żywności należy brać pod uwagę metody pozwalające na rezygnację z tłuszczu – duszenie, gotowanie.

Nadczynność tarczycy należy leczyć zgodnie z zaleceniami lekarza prowadzącego, w przypadku zaniechania leczenia musimy liczyć się z tym, że choroba będzie postępować a w efekcie może ona doprowadzić do poważnych zaburzeń w funkcjonowaniu naszego organizmu.

Jak przebiega nadczynność tarczycy

Nie jest tak, że będziemy w stanie rozpoznać nadczynność tarczycy od razu, jak tylko się ona u nas pojawi. To choroba, która lubi się „ukrywać” nierzadko też rozwija się latami. Może się zatem zdarzyć tak, że przez pewien czas, w ogóle nie będziemy świadomi występowania u nas zaburzeń funkcjonowania tarczycy, bo nie będą one dla nas widoczne. Bardzo dużo zależy też od tego, jakie są przyczyny pojawienia się u nas tej dysfunkcji.

Jeśli mówimy o zapaleniu tarczycy, to jest spora szansa na to, że objawy oraz sam przebieg choroby, będą jedynie czasowe. Bywa, że zapalenie tarczycy spowodowane jest przez zmiany w naszym życiu– np. ciążę, czy śmierć bliskiej osoby. W momencie, kiedy nasz organizm się „uspokoi”, jest spora szansa na to, że objawy dysfunkcji tarczycy po prostu zanikną.

W przypadku, kiedy mamy do czynienia z chorobą Gravesa - Basedowa, będziemy w stanie obserwować nawracające objawy. Tutaj nie ma mowy o całkowitym zaniku choroby.

Niezależnie jednak od przyczyn nadczynności tarczycy, jeśli tylko je zaobserwujemy i otrzymamy diagnozę lekarską, powinniśmy podjąć leczenie. Ważne jest to, że nieleczone schorzenia tarczycy, mogą prowadzić do poważnych zaburzeń, związanych m.in. z nieprawidłowym funkcjonowaniem układu krążenia:

  • udarów mózgu, 
  • zawałów serca, 
  • złamań kości
  • przełomu tarczycowego, który w 30 do 50% przypadków prowadzi do zgonu.

Nadczynność tarczycy rozpoznanie

Musimy bardzo dokładnie obserwować nasz organizm. Jeśli tylko zauważymy zmiany, w przypadku kobiet w  cyklu miesiączkowania, nadmierne zmęczenie, czy nawet stany obniżenia nastroju – nie należy ich bagatelizować. Wszelkie odchylenia od normy, powinny być dla nas sygnałem ostrzegawczym. Te pozornie mało znaczące symptomy, mogą okazać się niczym innym, jak tylko objawami niedoczynności tarczycy. Jeśli tylko zareagujemy odpowiednio wcześnie, jesteśmy w stanie – zależnie od przyczyny – wyleczyć je.

Musimy jednak pamiętać też o tym, ze nie zawsze powyższe objawy mogą definiować występowanie u nas nadczynności tarczycy. Czasem mogą być one związane z zupełnie innymi zaburzeniami w funkcjonowaniu naszego organizmu, dlatego nie należy samodzielnie się „diagnozować”.

Rozpoznanie i rekomendacje dotyczące terapii zawsze leżą w kompetencji lekarza prowadzącego. Tylko on na podstawie badania, zgłaszanych przez pacjenta objawów i wyników badań może podjąć decyzję o rodzaju leków, ich dawkach i trybie stosowania.
nadczynność tarczycy rozpoznanie
>> Lekarz zlecił Ci wykonanie badania ft4? Wybierz miasto i zapisz się na badanie.

Nadczynność tarczycy diagnostyka

Lekarz na podstawie zgłaszanych przez pacjenta i zaobserwowanych przez lekarza w czasie wizyty objawów, charakterystycznych dla chorób tarczycy, może postawić wstępne rozpoznanie. U pacjentów, u których zachodzi uzasadnione podejrzenie nieprawidłowości w obrębie tarczycy w pierwszej kolejności wykonuje się badanie krwi, którego celem jest sprawdzenie poziomu TSH. U osób z nieprawidłowym wynikiem włącza się dodatkową diagnostykę obejmującą badania laboratoryjne (FT3/ FT4) lub badania obrazowe – np. USG tarczycy.

W rzadkich przypadkach po wykryciu nieprawidłowości w mniej inwazyjnych badaniach lekarz decyduje o konieczności wykonania biopsji.

Decyzja o zasadności i wskazaniach do badań należy do lekarza.

Co to jest przełom tarczycowy

Kiedy mówimy o nadczynności tarczycy, nie możemy zapominać o pojęciu, jakim jest przełom tarczycowy.

Najogólniej rzecz ujmując, przełom tarczycowy, to gwałtowne nasilenie się objawów choroby. Zdarza się on bardzo rzadko, jednakże jest bardzo groźny – może nawet zagrażać bezpośrednio naszemu życiu! W momencie kiedy przełom tarczycowy, zwany też burzą tyreotoksyczną będzie miał u nas miejsce, niezbędna jest jak najszybsza hospitalizacja. Najczęstszą przyczyną jego występowania jest gwałtowne odstawienie leków przez osoby, które już wiele lat zmagają się z nadczynnością tarczycy. Występuje on też wówczas, kiedy leczenie jest przeprowadzane w niewłaściwy sposób.

Zwiększenie ryzyka wystąpienia przełomu tarczycowego może wynikać z:

  • zakażenia wirusowego lub bakteryjnego
  • hipoglikemii
  • urazu
  • zabiegu operacyjnego zwłaszcza w obrębie tarczycy
  • kwasica cukrzycowa

Pamiętajmy, że im szybciej zareagujemy, tym większa szansa na zażegnanie i całkowite pozbycie się przełomu tarczycowego.

Nadczynność tarczycy leczenie

Nie jesteśmy w stanie jasno i precyzyjnie określić czasu trwania leczenia nadczynności tarczycy. W dużej mierze, wszystko zależne jest od przyczyn jej pojawienia się u nas. Jeśli jest to typowe zapalenie tarczycy – wdraża się leczenie farmakologiczne które może trwać nawet do roku.

W przypadku, kiedy przyczyną występowania nadczynności tarczycy jest choroba Gravesa-Basedowa – szacuje się, że leczenie trwać dłużej. Czas ten oczywiście jest uśredniony – może się zdarzyć, że choroba będzie nawracać i wówczas leczenie może trwać dłużej. Może się też zdarzyć, że już po 3 miesiącach – w przypadku kiedy mowa o zapaleniu tarczycy – nie będziemy obserwowali wyraźnych objawów.

Nadczynność tarczycy w ciąży

Problem związany z nadczynnością tarczycy w ciąży, występuje u zaledwie 0,1%-0,4% kobiet. Musimy mieć też świadomość, że samo rozpoznanie objawów nadczynności tarczycy u kobiet, wcale nie jest proste.

Mając jednak na uwadze to, że objawy te mogą być także przyczyną nadczynności tarczycy, będąc w ciąży, powinnyśmy być pod stałym nadzorem lekarza. Tylko w ten sposób będziemy w stanie szybko rozpoznać potencjalne zagrożenie.

Reasumując, problemy związane z nadczynnością tarczycy nie mogą być bagatelizowane. Tak, jak w przypadku każdego innego schorzenia czy dysfunkcji naszego organizmu, tak i w tym przypadku, profilaktyka będzie odgrywała kluczowe znaczenie. Świadomość tego, jakie są objawy występowania nadczynności tarczycy także jest bardzo ważna. Musimy też wiedzieć, że samo leczenie farmakologiczne, nie zawsze jest wystarczające.

Czytaj więcej:
Nadczynność tarczycy przyczyny
Nadczynność tarczycy leczenie
Nadczynność tarczycy objawy

MediStore.com.pl Artykuły o zdrowiu Nadczynność tarczycy – przyczyny objawy, leczenie