Badania profilaktyczne

Czym są badania profilaktyczne?

Badania profilaktyczne są to regularne kontrole zdrowia, których celem jest wczesne wykrycie potencjalnych chorób oraz stanów predysponujących do ich rozwoju. Badania profilaktyczne powinien wykonywać każdy, bez względu na wiek - mogą być wykonywane zarówno u dzieci, dorosłych, jak i osób starszych.

Dlaczego profilaktyka jest tak ważna?

Wiele chorób może rozwijać się przez długi czas bez żadnych widocznych objawów, aż do momentu zaawansowania stadium choroby. W takich sytuacjach możliwości leczenia są ograniczone, co wpływa negatywnie na rokowania pacjenta w porównaniu do sytuacji, gdy diagnoza zostałaby postawiona wcześniej.

Profilaktyka pozwala zapobiec wielu poważnym chorobom oraz przedwczesnej śmierci. Badania profilaktyczne mogą wykryć problemy zdrowotne na wczesnym etapie, co wprowadzić szybsze i skuteczniejsze leczenie.

Podstawowa diagnostyka zmniejsza również ryzyko chorób przewlekłych, takich jak cukrzyca czy nadciśnienie. Dodatkowo dbanie o zdrowy styl życia i regularna aktywność fizyczna mogą znacząco poprawić kondycję organizmu.

Podstawowe badania, które powinien wykonać każdy

Do podstawowych badań profilaktycznych, które powinien regularnie wykonywać każdy człowiek, zaliczyć można:

• morfologię krwi,
• OB,
• badanie ogólne moczu,
• lipidogram,
• oznaczenie stężenia glukozy we krwi,
• pomiar ciśnienia,
• kreatynina,
• badania poziomu hormonów tarczycy,
• oznaczenie PSA całkowitego,
• badanie na obecność krwi utajonej w kale,
• próby wątrobowe.

 

W zależności od wieku, płci i historii chorób pacjenta, badania profilaktyczne mogą się różnić. W ramach profilaktyki, zalecane są różnego rodzaju testy diagnostyczne, badania laboratoryjne, a także badania obrazowe takie jak mammografia czy kolonoskopia.

Płeć/Wiek	Rodzaj badań profilaktycznych
Badania profilaktyczne dla kobiet 18-50 lat	badanie ginekologiczne, cytologia, USG piersi, samobadanie piersi, badanie hormonów tarczycy.
Badania profilaktyczne dla kobiet 50+	Wszystkie powyższe oraz dodatkowo: mammografia, kolonoskopia, gastroskopia.
Badania profilaktyczne dla mężczyzn 18-50 lat	samobadanie jąder; badanie jąder (przez lekarza); badanie poziomu testosteronu, LH, FSH, prolaktyny i DHEA-S; badanie prostaty (w szczególności dla mężczyzn w grupie ryzyka).
Badania profilaktyczne dla mężczyzn 50+	wszystkie powyższe oraz dodatkowo: badanie prostaty (dla wszystkich mężczyzn), kolonoskopia, gastroskopia.

 

Najczęściej zadawane pytania pacjentów

Co ile lat badania profilaktyczne?

Badania profilaktyczne zaleca się wykonywać co najmniej raz w ciągu roku. Rzadziej można wykonywać bardziej specjalistyczne badania i testy (raz na 2-3 lata). Częstotliwość oraz rodzaj badań zależy głównie od wieku pacjenta, jego stanu zdrowia, historii chorób oraz obciążenia genetycznego.

Kto zleca badania profilaktyczne?

Skierowanie na badania profilaktyczne może wystawić lekarz rodzinny, internista bądź lekarza prowadzący leczenie.

Co mogą wykryć badania profilaktyczne?

Dzięki badaniom profilaktycznym można zdiagnozować m.in.:

• nowotwory (w tym raka piersi, raka jelita grubego, raka szyjki macicy, raka prostaty bądź jąder);

• choroby serca,

• cukrzycę,

• choroby wątroby,

• nadciśnienie,

• choroby tarczycy.