Aminotransferaza alaninowa ALT

Czym jest aminotransferaza alaninowa?

Aminotransferaza alaninowa (ALT) to enzym, który znajduje się głównie w komórkach wątroby (hepatocytach). Jest to enzym cytoplazmatyczny, który uczestniczy w przemianach białek, a jego stężenie we krwi jest zwykle niskie.

Badanie poziomu aminotransferazy alaninowa ALT

Badanie laboratoryjne ALT wykonywane jest z krwi i ma na celu określenie poziomu aminotransferazy alaninowej. Badanie polega na pobraniu krwi z żyły, która następnie trafia do laboratorium w celu analizy. W trakcie badania krew zostaje pobrana do probówki EDTA, zgodnie z procedurą pobrania. Całość trwa do kilku minut. W przypadku nieprawidłowego przygotowania do badania uzyskany wynik nie będzie miarodajny. Pobrania należy dokonać w godzinach porannych.

Przy wzroście aktywności aminotransferazy alaninowej mówimy o uszkodzeniach komórek wątrobowych. Aminotransferazy znajdują się w wątrobie, sercu oraz mięśniach szkieletowych. Jeżeli stężenie aminotransferazy w surowicy krwi jest podwyższone, może świadczyć to o uszkodzeniu hepatocytów lub miocytów.

Kiedy wykonać badanie poziomu ALT we krwi?

Badanie ALT zaleca się w przypadku wystąpienia objawów wskazujących na problemy z wątrobą, takich jak:

• zażółcenie skóry i błon śluzowych,
• ciemny kolor moczu,
• odbarwiony stolec,
• nudności i wymioty,
• ból w prawym podżebrzu,
• przewlekłe zmęczenie.

Osoby dorosłe powinny wykonywać badanie ALT przynajmniej raz w roku, nawet jeśli nie mają żadnych objawów, aby monitorować stan zdrowia wątroby. Jest to szczególnie ważne dla osób z grup ryzyka, takich jak osoby nadużywające alkoholu, pacjenci z otyłością oraz osoby przyjmujące leki wpływające na wątrobę (np. statyny, doustne środki antykoncepcyjne).

Co diagnozuje badanie?

Podwyższone ALT

Podwyższony poziom ALT może być wskaźnikiem uszkodzenia wątroby i może wynikać z różnych stanów chorobowych, takich jak:

• ostre i przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby (WZW typu A, typu B, typu C),
• stłuszczenie wątroby,
• toksyczne uszkodzenie wątroby (np. przez leki lub alkohol),
• marskość wątroby,
• choroba Wilsona,
• ostre niedokrwienie wątroby.

Obniżone ALT

Obniżony poziom ALT jest zazwyczaj mniej niepokojący niż jego podwyższony poziom. Może występować w takich sytuacjach jak:

• niewydolność nerek,
• niedobory witaminy B6,
• ciąża (może wystąpić naturalny spadek aktywności enzymu).

Niskie wartości ALT są często uznawane za normalne i nie wymagają interwencji medycznej, chyba że towarzyszą im inne objawy.

Dowiedz się więcej:

• Stłuszczenie wątroby — objawy, przyczyny, dieta
• Wirus HCV – zakażenie, objawy WZW, diagnoza zapalenia wątroby typu C
• Ciągłe zmęczenie i brak energii — przyczyny, objawy i leczenie

Jak przygotować się do badania ALT?

• Pacjent powinien pozostawać na czczo - to znaczy powstrzymać się od posiłku oraz napojów typu kawa, herbata przez około 12 godzin przed badaniem. Rano można wypić wodę, maksymalnie szklankę.
• Nie zaleca się pić alkoholu 2 – 3 dni przed badaniem.
• W miarę możliwości pobranie należy przeprowadzić przed przyjęciem porannej porcji leków, chyba że lekarz zaleci inaczej. Najlepiej, aby krew była pobierana w godzinach porannych, zazwyczaj między 7:00 a 10:00.
• Zaleca się, aby pacjent pozostawał w spoczynku przez 10-15 minut przed pobraniem krwi.

Aminotransferaza alaninowa - normy

Prawidłowy poziom aminotransferazy alaninowej (ALT) nie powinien być wyższy niż 35–40 IU/, a dokładniej:

• górna granica u mężczyzn to 30 IU/l,
• górna granica u kobiet to 19 IU/l.

Wartości te mogą się różnić w zależności od laboratorium, dlatego zawsze należy odnosić się do zakresów referencyjnych podawanych przez konkretne laboratorium.

Wynik badania ALT

W przypadku nieprawidłowych wyników zaleca się konsultację z lekarzem, w celu ich dokładnego omówienia. Wynik ALT powinien być interpretowany w kontekście innych badań, takich jak aminotransferaza asparaginianowa (AST).

Stosunek AST do ALT (wskaźnik de Ritisa) dostarcza dodatkowych informacji diagnostycznych. Na przykład stosunek AST/ALT większy niż 2 może sugerować alkoholowe uszkodzenie wątroby.

Podczas interpretacji wyników lekarz uwzględni również historię zdrowia pacjenta oraz obecność objawów klinicznych, takich jak żółtaczka, zmęczenie czy bóle brzucha, aby dokładniej zinterpretować wyniki.

Więcej informacji na temat odbioru wyników znajdziesz TUTAJ >>

Czynniki mogące zaburzyć wynik badania

• przyjmowanie niektórych leków,
• alkohol.

Z kim warto skonsultować nieprawidłowe wyniki?

• Gastroenterolog
• Internista