Limfocyty - rola w organizmie, normy

Aktualizacja: 25.03.2026 (Data publikacji: 6.08.2018) 7 minut

Autor:

Redakcja Medistore

Treść sprawdzona przez:

Zespół medyczny

Limfocyty - rola w organizmie, normy

Spis treści

W skrócie:

 
  • Limfocyty to krwinki białe odpowiedzialne za odporność i produkcję przeciwciał.

  • Norma limfocytów wynosi ok. 20–40% lub 0,8–4,0 ×10⁹/l u dorosłych.

  • Limfopenia oznacza niedobór limfocytów i zwiększa podatność na infekcje.

  • Limfocytoza to nadmiar limfocytów, często związany z infekcjami lub chorobami krwi.

Limfocyty, to nasza osobista broń chroniąca przed wirusami, bakteriami i innymi czynnikami chorobotwórczymi. Bez nich pokonałaby nas najzwyklejsza infekcja. Jednak nie tylko ich niedobór, ale i nadmiar jest stanem nieprawidłowym. 

Co to są limfocyty?

Limfocyty są jednym z rodzajów komórek układu odpornościowego, który stanowi siły zbrojne naszego organizmu. Limfocyty są kulistymi komórkami, posiadającymi duże jądro i niewielką ilość wypełniającej przestrzeń cytoplazmy. Można je podzielić ze względu na funkcje lub rozmiar. Ważne jest jednak, aby ich liczba utrzymywała się na właściwym poziomie.

Limfocyty są niezwykle istotnym elementem krwi. Są jednym z rodzajów krwinek białych – leukocytów. Pełnią wiele zróżnicowanych funkcji, są wytwarzane w kilku miejscach w organizmie. Do podstawowych zaburzeń liczby limfocytów należy:

Jaka liczba limfocytów stanowi powód do niepokoju?

Zarówno zbyt duża jak zbyt mała liczba limfocytów są wskazaniem do dalszej diagnostyki i leczenia. Im szybciej zostanie wdrożone leczenie, tym większe są szanse na powrót pacjenta do zdrowia.

Nadmiar, jak i niedobór limfocytów są stanami potencjalnie groźnymi dla zdrowia i życia człowieka. Analiza morfologii i rozmazu krwi pozwala określić ilość limfocytów i pomaga prawidłowo ukierunkować dalszą szczegółową diagnostykę. Nieprawidłowa liczba limfocytów towarzyszy bowiem wielu poważnym chorobom.

Zachęcamy do wykonania morfologii krwi z rozmazem, aby dokładnie ocenić stan zdrowia. Więcej informacji znajdziesz tutaj: morfologia krwi z rozmazem.

Wykonaj morfologię krwi i sprawdź poziom limfocytów

już od 14,18 zł

SPRAWDŹ

*Cena może się różnić w zależności od miasta i placówki.

Rola limfocytów w organizmie

Limfocyty należą do grupy krwinek białych. Posiadają zdolność tworzenia przeciwciał, czyli wyspecjalizowanej broni przeciwko wirusom, bakteriom czy innym czynnikom powodującym choroby. Gdyby nie one, z pozoru banalna infekcja mogłaby okazać się dla człowieka śmiertelna. W dodatku zapamiętują wroga i dlatego przechorowanie niektórych schorzeń daje odporność na resztę życia.

Dzięki limfocytom zyskujemy też ochronę po szczepieniach. Podanie szczepionki, która zawiera fragmenty wirusa lub bakterii powoduje wytworzenie przeciwciał przeciwko antygenom zawartym w szczepionce. W zależności od funkcji pełnionych w organizmie wyróżnia się:

  • limfocyty B - rozpoznają antygeny i wytwarzają przeciwciała, 
  • limfocyty T - odpowiedzialne za odpowiedź komórkową.

limfocyty

Limfocyty norma

Limfocyty są w stanie bardzo dużo powiedzieć o naszym zdrowiu. Ich poziom sprawdza się dzięki badaniu krwi. Trzeba pamiętać, że na wynik mają wpływ niektóre przyjmowane leki, suplementy, a także dieta. Norma dla limfocytów wynosi 20-40% (wartość odsetkowa) i  0,8-4x10^9/l (wartość bezwzględna).

Prawidłowa liczba limfocytów zmienia się jednak w zależności od wieku. U dorosłych norma waha się w granicach  0,8–4,0 x 10^9/l, ale u dzieci od 4,0 do 8,0 x 10^9/l, a u noworodków 2–10 x 10^9/l.

Wartości limfocytów u dzieci

  • do 6 dni: 26-36%,
  • w wieku 7-13 dni: 36-46%,
  • w wieku 14-30 dni: 43-53%,
  • w wieku 1-11 miesięcy: 45-75%,
  • od 1 roku do 3 lat: 50-70%,
  • od 4 do 5 lat: 40-60%,
  • od  6 do 7 lat: 32-52%,
  • od 8 do 15 lat: 28-48%,

Wartości procentowe limfocytów powinny mieścić się w granicach:

  • u młodzieży od 16 do 19 lat: 25-45%,
  • u osób dorosłych: 18-44% (w niektórych źródłach podane są wartości 15-40% jako prawidłowe).

Limfocyty poniżej normy - Limfopenia

Odchylenia od normy mogą mieć oczywiście zróżnicowaną przyczynę i charakter. Do podstawowych zaburzeń w liczbie limfocytów we krwi obwodowej człowieka zalicza się limfocytozę oraz limfopenię. W ogólnym ujęciu limfocytoza jest stanem zwiększenia liczby limfocytów we krwi ponad normę, a limfopenia jest stanem odwrotnym – zmniejszenia liczby limfocytów. Poniżej szczegółowo omówiono oba te stany.

Spadek liczby limfocytów poniżej 1000/µl nazywa się limfopenią.

Limfopenia rodzaje

  • limfopedia nabyta - u pacjentów dotkniętych chorobami zakaźnymi, nowotworowymi itp. 
  • limfopedia wrodzona - w przypadku kiedy noworodek od pierwszych dni życia ma zaburzoną liczbę limfocytów na skutek wrodzonego niedorozwoju układu limfatycznego.

Osoby dotknięte limfopenią są podatne na zakażenia i infekcje. Łatwo się przeziębiają, mają skłonność do owrzodzeń jamy ustnej czy powstawania czyraków na skórze. Cierpią na częste i nawracające anginy, grypy i inne infekcje. Przyczyny tego stanu bywają różne.

Przyczyny obniżonego poziomu limfocytów

Niski poziom limfocytów towarzyszy niektórym schorzeniom dziedzicznym, jak zespół Wiskotta-Aldricha czy zespół Di George’a. Jego przyczyną mogą być choroby infekcyjne, jak AIDS, gruźlica, grypa czy tyfus (dur brzuszny) lub autoimmunologiczne, np. toczeń, reumatoidalne zapalenie stawów, miastenia.

Obniżony poziom limfocytów bywa też typowym objawem niektórych nowotworów, szczególnie ziarnicy złośliwej (choroby Hodgkina) Nie zawsze jednak przyczyną limfopenii jest groźna choroba.

Taki stan pojawia się też w wyniku: 

  • przyjmowania niektórych leków, 
  • w okresach wzmożonego stresu, 
  • na skutek intensywnego wysiłku fizycznego. 

Limfopenię leczy się w zależności od jej przyczyny. Ważny jest jednak przy tym precyzyjny wywiad dotyczący rodzaju i częstotliwości pojawiania się niepokojących dolegliwości i objawów braku odporności.

Podwyższone limfocyty - Limfocytoza

Zbyt wysoki poziom limfocytów we krwi obwodowej określa się mianem limfocytozy. Rozpoznaje się ją, gdy poziom limfocytów we krwi przekracza wartość 5 x 10^9/l. Podwyższony poziom limfocytów jest charakterystycznym symptomem występującym podczas trwania procesów zapalnych, które naruszają równowagę układu odpornościowego. Ponadto występuje w czasie rekonwalescencji po chorobach infekcyjnych.

IMG: Podwyższone stężenie limfocytów oznacza, że w organizmie toczy się stan zapalny.

Limfocyty powyżej normy - przyczyny

U dzieci podwyższony poziom limfocytów związany jest najczęściej z typowymi schorzeniami wieku dziecięcego, jak: 

  • różyczka, 
  • odra,
  • świnka. 

U dorosłych podwyższony poziom limfocytów towarzyszy wielu chorobom zakaźnym, jak: 

  • mononukleoza zakaźna, 
  • cytomegalia, 
  • toksoplazmoza, 
  • wirusowe zapalenia wątroby, 
  • krztusiec. 

Podwyższony ich poziom może również wynikać z przewlekłych chorób krwi i niektórych nowotworów. Towarzyszy przewlekłej białaczce limfocytowej i niektórym chłoniakom oraz szpiczakowi.

Zarówno limfocytoza, jak i limfopenia wymagają dokładnej diagnostyki pod kontrolą lekarza. Morfologia krwi stanowi podstawowe badanie pozwalające na ukierunkowanie diagnostyki na właściwy tor i wdrożenie odpowiedniego leczenia.

Wykonaj morfologię krwi i sprawdź poziom limfocytów

już od 14,18 zł

SPRAWDŹ

*Cena może się różnić w zależności od miasta i placówki.

Najczęściej zadawane pytania - FAQ

Jaki poziom limfocytów powinien niepokoić?

Niepokojące są znaczne odchylenia od normy, zwłaszcza bardzo wysokie lub niskie wartości. Interpretacja wyniku zawsze wymaga odniesienia do wieku i stanu zdrowia.

Jaki jest poziom limfocytów w ciąży?

W ciąży poziom limfocytów jest zwykle nieco obniżony, co jest fizjologiczną zmianą. Wyniki powinny być jednak oceniane indywidualnie przez lekarza.

Jaka jest norma limfocytów u dziecka?

Normy limfocytów u dzieci są wyższe niż u dorosłych i zależą od wieku. Najwyższe wartości obserwuje się u niemowląt i małych dzieci.

Które limfocyty odpowiadają za stan zapalny?

W reakcjach zapalnych biorą udział głównie limfocyty T, które regulują odpowiedź immunologiczną. Różne ich typy niekiedy nasilają lub hamują stan zapalny.

Jakie leukocyty są podwyższone przy alergii?

Przy alergii najczęściej podwyższone są eozynofile. Zwykle to one wskazują na reakcję alergiczną lub choroby pasożytnicze.

 


Dowiedz się więcej:

"Naturalne regulatorowe limfocyty T u chorych na astmę oskrzelową"
http://diagnostykalaboratoryjna.eu/journal/DL_3_2010._str_313-318.pdf

"Human tumor antigens recognized by T lymphocytes."
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2192342/pdf/je1833725.pdf

Podziel się

Produkty z tego artykułu

Morfologia krwi
Morfologia krwi

Badanie obejmuje oznaczenie liczby elementów morfotycznych (erytrocyty, leukocyty, płytki krwi), pomiar wielkości i ocenę cech ich budowy (MCV, MCH, MCHC) oraz liczbę i procentowy udział w poszczególnym rodzajów białych krwinek.

od 16,00 zł od 12,75 złNajniższa cena z 30 dni przed obniżką 12,75 zł
Subpopulacja limfocytów CD3-CD57
Subpopulacja limfocytów CD3-CD57

od 271,00 zł od 257,00 złNajniższa cena z 30 dni przed obniżką 257,00 zł

alt1 text

alt2 text

alt3 text

Odwiedź sklep Medistore i wybieraj spośród 1800 dostępnych badań i usług

Przejdź do sklepu

Prezentowane informacje o charakterze medycznym powinny być traktowane jako ogólne wytyczne i nie zastępują one indywidualnej oceny lekarza w kwestii postępowania medycznego wobec każdego pacjenta. Lekarz, po dokładnym zbadaniu stanu pacjenta, ustala zakres i częstotliwość badań diagnostycznych oraz/lub procedur terapeutycznych, uwzględniając konkretne wskazania medyczne. Wszelkie decyzje medyczne są podejmowane w pełnym porozumieniu z pacjentem.

Lekarze blisko Ciebie

Lekarze w popularnych lokalizacjach - znajdź lekarzy w Twojej okolicy.